Nederlanders zijn aanmerkelijk minder idealistisch sinds de economische crisis. Luchtvervuiling en ontwikkelingslanden zijn verruild voor pensioenzekerheid en economische groei.
Dat blijkt uit het onderzoek ’De prioriteiten van de Nederlandse burger’, dat Veldkamp samen met het Planbureau voor de leefomgeving uitvoerde. In augustus van dit jaar brachten 1.500 mensen een rangorde aan in 64 maatschappelijke vraagstukken. Precies hetzelfde gebeurde in 2007, voordat de crisis uitbrak.
De ranglijst in 2010 wordt aangevoerd door pensioenszekerheid voor Nederlanders, daarna komt verbetering van de gezondheidszorg. Nummer drie is verdraagzaamheid tussen Nederlanders.
De belangrijkste vraagstukken in 2010
De koploper uit 2007, wereldwijd bestrijden van oorlog en terrorisme, is dit jaar gezakt naar de vijfde plek. Honger in de wereld zakte van de derde naar de zevende plek. Het enige milieuthema in de top tien van dit jaar, vervuiling van de zee en de rivier, zakte een positie, naar nummer negen.
Bij de sterkste dalers vinden we veel milieuproblemen, zoals luchtvervuiling en het gat in de ozonlaag (beiden 22 plaatsen omlaag). Ook sterk daalden ontwikkelingsvraagstukken zoals de welvaart in ontwikkelingslanden (16).
De sterkste stijgers sinds 2007 zijn: economische groei in Nederland (25 plaatsen opgeschoven) en de overheidsfinanciën (24). In de top tien van sterkste stijgers ten opzichte van 2007 staan alleen onderwerpen die in Nederland spelen. Bovendien zijn het vrijwel uitsluitend economische onderwerpen.
Nederlanders ruilden dus belangen in Nederland uit tegen belangen die op wereldwijde schaal spelen. Deze trend is te zien over de hele linie: ook linkse kiezers zijn economische onderwerpen veel belangrijker gaan vinden en het milieu minder; alleen zijn deze verschuivingen onder aanhangers van PvdA, SP en GroenLinks iets minder heftig dan onder mensen die stemmen op de huidige coalitiepartijen.
Klik hier voor het rapport Prioriteiten van de Nederlandse burger
Neem voor meer informatie over dit onderzoek contact op met Dieter Verhue.